Hệ Thống Y Tế Ở Canada

Hệ Thống Y Tế Ở Canada

 

Hệ thống y tế của Canada là hệ thống y tế công cộng, toàn dân (universal public health care insurance) nghĩa là toàn bộ dân chúng được bảo hiểm y tế, không tùy thuộc vào việc làm hay lợi tức. Trên nguyên tắc, người dân phải đóng tiền bảo hiểm y tế hàng tháng.

Nhưng nếu lợi tức ròng (net income) của gia đình dưới 28,000$/năm thì được giảm và dưới 20,000$/năm thì được miễn đóng. Còn lương trên 28,000$ thì mỗi tháng cũng chỉ đóng 54$ cho cá nhân hay 96$ (vợ chồng) hay 108$ cho gia đình (3 người trở lên). Đây là giá của tỉnh bang BC, những tỉnh bang khác không xê xích bao nhiêu, thậm chí còn có thể miễn phí (free) hoàn toàn như Ontario.

Những người đi làm việc thì tùy theo cơ quan hay công ty, có thể được chủ nhân trả cho phân nửa hoặc bao luôn tiền này. Như vậy, vì số tiền đóng bảo hiểm y tế hàng tháng quá thấp, có tính chất tượng trưng, nên nói y tế Canada miễn phí thì cũng không sai, và toàn bộ dân chúng Canada đều có bảo hiểm y tế: đi khám bệnh miễn phí, xét nghiệm soi chụp miễn phí, sinh đẻ miễn phí, chữa trị bệnh viện miễn phí…

Còn tiền thuốc mua uống về nhà do bác sĩ cho toa, nếu là diện lợi tức thấp thì hoặc là không phải trả hay trả ít. Nếu là diện buôn bán, tự làm chủ (self-employed) sẽ phải móc tiền túi ra trả đủ, còn những người đi làm thuê và trong nơi làm việc có  bảo hiểm y tế phụ trội (extended medical insurance plan ) như tôi thì sẽ phải trả 20% tiền thuốc thôi, chương trình bảo hiểm y tế phụ trội trả 80%.

Khi bệnh nặng phải vào nhà thương, đối tượng này chỉ hơn người ăn trợ cấp xã  hội (welfare) ở chỗ họ có thể được nằm một phòng riêng, còn những người ăn trợ cấp xã hội phải nằm chung phòng với vài người khác, nhưng chữa trị và thuốc thang như nhau.

Ngay cả người vô gia cư (homeless) có thể nằm cùng bệnh viện với Thủ Tướng Canada, nhưng người này không có lính gác, không có phòng riêng (Canada không có bệnh viện tư và không có bệnh viện riêng dành cho quan chức) Một khi đã vào bệnh viện, không người dân nào trả một đồng xu.

Đây là điểm tự hào của dân Canada về mặt bình đẳng xã hội trên phương diện y tế. Tôi bật cười khi đọc thấy có người  gọi nhà thương Canada là “nhà thương thí” vì nói như vậy chẳng hóa Thủ Tướng và Bộ Trưởng Canada đều nằm nhà thương thí hay sao.

Một thành kiến cần đính chính là tuy y tế Canada theo xã hội chủ nghĩa nhưng không phải toàn bộ bác sĩ y tá lãnh lương cố định như công chức. Thay vì có hàng trăm hãng bảo hiểm y tế (medical insurers) chi trả cho bác sĩ nhà thương như ở Mỹ, chính quyền tỉnh bang ở Canada đóng vai trò bán bảo hiểm (medical insurer).

Chính quyền đặt ra mức chi phí dịch vụ, khám bệnh bao nhiêu tiền, mổ tim bao nhiêu tiền… và trả cho bác sĩ, nhà thương thực hiện các dịch vụ đó. Thay vì gởi hoá đơn tính tiền cho các công ty bảo hiểm y tế (medical insurance companies) như ở Mỹ, bác sĩ và nhà thương ở Canada gởi hoá  đơn (bill) tới cho Bộ Y tế tỉnh bang. Do đó, giữa bác sĩ vẫn chênh lệch lợi tức, ít bệnh nhân thì lợi tức thấp, nhiều bệnh nhân thì lợi tức cao.

Bệnh viện đông bệnh nhân, quản trị khéo thì thặng dư ngân sách, bệnh viện nào ngược lại thì chính phủ phải bù lỗ, có thể nằm trong danh sách bị đóng cửa nếu có cắt giảm ngân sách. Không phải là tình trạng đồng lương cố định, làm việc kiểu ban ơn như “nhà thưong thí VN”. Tuy nhiên, bác sĩ ở Canada không kiếm được nhiều tiền như bác sĩ ở Mỹ, vì giá cả dịch vụ do chính phủ ấn định và chính phủ còn giới hạn cả số bệnh nhân bác sĩ khám trong một ngày, để bảo đảm chất lượng khám bênh (BC quy định 50). Bác sĩ ở Canada kiếm nửa triệu đô la một năm là thuộc loại đông khách lắm rồi.

 

Riêng dân Canada đã vài lần được thăm dò ý kiến là có muốn Canada sáp nhập vào Mỹ hay không, mức sống cao hơn và chỉ có đi ăn hiếp người khác chứ không sợ ai ăn hiếp. Đa số nói không. Lý do chính: họ muốn ai cũng được nằm nhà thương miễn phí, bất kể giàu nghèo, có công việc hay không có công việc. Không công bằng tài sản được thì ít nhất cũng công bằng y tế và giáo dục.

Quý khách quan tâm đến định cư Canada, vui lòng liên hệ với chúng tôi để được tư vấn chi tiết:
ADDRESS : Tầng 15, Tòa nhà AB, 76A Lê Lai, Phường Bến Thành, Quận 1, Tp. HCM
TEL : +84 28 3822 7207

Quý khách có thể cập nhật những thông tin mới nhất trên trang facebook: https://www.facebook.com/uncvietnam

(Sưu Tầm)


Tin liên quan khác